Beginnend model, let hier op

  • Beginnend model: eerste stappen
    • Soort model
    • Polaroids
  • Een fotograaf of bureau screenen
  • Goede afspraken maken met een contract

    • Verplichte gegevens
    • Poseercategorie
    • Naaktfotografie en lingerie, minimale leeftijd
    • vergoedingswijze
    • Oproepjes op social media
  • Tijdens de fotoshoot
    • Beginnend model bij foute fotograaf
    • Helaas is het waar
  • Na de fotoshoot
    • Alsnog je foto’s ontvangen of een vergoeding
    • Welke foto’s je krijgt
    • Als je naam wordt zwartgemaakt
  • TLDR; Samengevat

Inleiding

Een beginnend model heeft nog weinig ervaring maar vaak een grote drijfveer. Door het gebrek aan ervaring en wat naïviteit vallen ze makkelijker ten prooi aan neppe fotografen en bureau’s. De foute personen hierachter willen vaak meer dan een fotoshoot en stellen ook nog eens oneerlijke contracten op.

Te vaak lees ik mee in facebook groepen, waarin ervaringen worden gedeeld over slinkse werkwijzen, nare of traumatiserende ervaringen en grote teleurstellingen. En het is te zot voor woorden dat serieuze fotografen desodanks ook snel schuin aangekeken worden doordat foute figuren dit beroep als masker gebruiken voor hun malafide praktijken.

Ook cosplayers, niet in de eerste plaats model maar wél mensen die vaak op de foto worden gezet, vallen hier makkelijk ten prooi aan. Dat kan ten gevolge hebben dat een persoon erg bang wordt en helemaal stopt, of juist extreem bevooroordeeld raakt over de andere kant met zeer onprofessioneel en laagwaardig gedrag richting de doelgroep.

Nu ik me ruim twee jaar bezig houd in de fotografiewereld, heb ik genoeg geleerd over hoe je goede afspraken maakt en de rotte appels vroegtijdig kunt signaleren. Ook heb ik een aardige kennis opgebouwd over alle rechten en regels waar je bij fotografie mee te maken krijgt. Dit strekt zich over onder andere portret -als auteursrecht, commerciële en non-commerciële publicatie, ruimtes, en zelfs wapenwetgeving en andere zaken voor bijzondere fotoshoots.

Dit kan nog wel eens een uitgebreide blogpost worden, maar ik wil hiermee graag beginnende modellen (en beginnende fotografen) bij de hand nemen -nee eigenlijk aan de mouw meesleuren, voor een succesvolle start zonder narigheid. Een soort guide to modelling dus!

Disclaimer

Als disclaimer benadruk ik geen jurist te zijn, maar fotograaf die met contracten werkt en die geregistreerd ondernemer is. Ik acht mezelf bekwaam genoeg om goede afspraken te kunnen maken, zelf uit de problemen te blijven en mijn content te bewaken. Hoewel ik hier mijn kennis zal delen, kunnen er gezien het feit ik geen jurist ben, geen rechten aan worden ontleend. Het interpreteren en toepassen van  de geschreven tekst die volgt blijft dus op eigen risico, maar ik hoop dat je er wat aan hebt!

Beginnend model: eerste stappen

Soort model

Als model heb je allereerst een portfolio nodig, anders kom je nergens. Je kunt voor je eerste foto’s het beste aansluiting zoeken bij het soort model je wilt worden. Om het simpel te houden heb je hoofdzakelijk commerciële modellen en fashion modellen. Fashion modellen moeten aan bepaalde eisen voldoen qua lichaamsafmetingen, lopen  modeshows, staan op magazine covers.

Commerciële modellen zijn veel breder (haha, dubbelzinnige grap) qua onderverdeling. Er kunnen mensen in allerlei soorten en maten in voor komen, je kunt model voor alleen je benen of gezicht zijn. Mijn opvatting is dat fashion modellen meer een canvas zijn dat vlak draagt voor een idee of creatie, terwijl commerciële modellen vaker zelf het centrale onderwerp zijn. Doe eerst eens wat onderzoek naar de verschillen en de onderverdelingen, eer je begint met fotoshoots.

Polaroids

Na de oriëntatiefase wordt het tijd om foto’s te laten maken. Omdat je nog geen portfolio of ervaring hebt, ben je in principe nog niets waard als model. Je kunt dan kijken of een bureau in je geïnteresseerd is, of naar een fotograaf toe gaan die jou tegen betaling goede foto’s kan leveren.

Bureau’s vragen vaak ‘polaroids’ bij je aanmelding, of maken die soms op uitnodiging zelf. Daarmee worden neutrale foto’s bedoeld waarbij je in nauwsluitende kleding, rechtop staand van voren en vanaf de zijkant op de foto staat en duidelijk belicht. Zowel hoofd-opnames als opnames van top tot teen. Niet die vierkante instant fotootjes dus!

Polaroids kun je gewoon zelf schieten. Je hebt echter bij een bureau geen garantie om aangenomen te worden of op een fotoshoot. Als je meteen een professionele fashionfotoshoot wil, dan kun je als beginnend model contact leggen met een fotograaf die dat tegen een vergoeding voor je regelt.

Een fotograaf of bureau (model agent / scout) screenen

Altijd, maar vooral bij je eerste prille samenwerkingen, is het belangrijk te weten met wie je te maken hebt. Hier gaat het namelijk vaak genoeg fout en dan komen de schrijnende verhalen vervolgens op social media. Met soms als gevolg dat het beginnend model acuut stopt of dat elke fotograaf wordt gewantrouwd. Hier volgen een paar handige tips om zeker te zijn met de juiste persoon te maken te hebben, zowel van een bureau of fotograaf:

  • Ben je minderjarig? Maak geen afspraken zonder toestemming van je ouder(s) of voogdij. Houdt ze ook voortdurend op de hoogte van wat je bespreekt of laat ze meelezen.
  • Ben je benaderd of ga je zelf iemand benaderen? Trek na of die persoon op internet vindbaar is én of er ook werk van diegene zichtbaar is. Niet alleen op facebook, maar zoek ook naar een website, een kvk registratie, of het staat vermeld op linkedin. Het is hoogst onwaarschijnlijk dat een professional alles afschermt, maar een enkeling doet dat. Het is volkomen normaal om dan naar diens portfolio of werk te vragen. Krijg je een geïrriteerde of vage reactie waarna je nog steeds niets wijzer bent, dan is er een grote kans dat je diegene wil vermijden. Zegt iemand van een bekende agency of modellenbureau te zijn? Bel of mail op eigen initiatief het bureau en doe navraag.
  • Kijk of het werk van de persoon of het bureau echt van diegene is. Geloof niet altijd meteen een logo of watermerk. Bij twijfel, haal foto’s door de Google reverse image search. Kom je foto’s elders tegen onder andere profielen of namen, probeer dan de feiten boven water te krijgen. Heeft deze persoon werk van anderen gestolen, of hebben anderen het werk van deze persoon gekopieerd?
  • Mocht je er twijfels bij hebben, doe navraag bij personen die al met de fotograaf of modellenscout in aanraking zijn gekomen. Vaak kun je een vriendenlijst zien via facebook en eventueel bij iemand daar navraag doen, als diegene bijvoorbeeld een modellenprofiel heeft.
  • Vraag of er met een contract wordt gewerkt. Kijk ook vooral heel goed wat er in staat en wees niet bang om vragen te stellen! Het van tevoren opsturen van een oningevulde kopie naar jou moet geen probleem zijn. Je kunt dan zonder tijdsdruk op je gemakje thuis alles nalezen, en anderen mee laten kijken. Het niet werken met een contract laat meer ruimte voor ongewenste situaties zoals het niet nakomen van afspraken. Het werken met een contract kan ook afspraken bij specifiekere situaties dekken, die in de standaard wetgeving niet bepaald zijn. Persoonlijk ben ik van mening dat bij elke fotoshoot met een contract moet worden gewerkt.
  • Doorslaggevend: Vraag als beginnend model altijd of er iemand mee mag naar de shoot. Als je minderjarig bent, vraag dan of er een ouder of voogd mee mag. Een vriend, zus of neef, volwassen of niet, zijn typisch gezien geen wettige voogd dus ook niet tekenbevoegd. Alleen een ouder of voogd is dat. Er is geen enkele reden om geen begeleiding toe te staan op een fotoshoot. Als de fotograaf weigert met wat voor reden dan ook, zelfs al ben je meerderjarig en was je niet echt van plan iemand mee te nemen, trap er niet in.

Goede afspraken maken met een contract

Zoals ik al eerder aangaf vind ik dat er bij elke fotoshoot met een contract moet worden gewerkt, ook al verplicht de wet dit niet. Je kunt er namelijk specifieke afspraken in maken, met name over de oplevering van de foto’s. Over de oplevering is namelijk in de wet niets bepaald.

Zo heb ik enkele weken terug een contract onder ogen gezien wat iemand ondertekend had. De fotograaf kreeg alle rechten van de foto’s, maar er stond niets over oplevering aan de geportretteerde. Die hoefde dus ook haar foto’s niet meer te verwachten.

Niet alleen beginnende modellen, maar zelfs modellen met ervaring maken niet altijd van een contract gebruik. Dat is niet slim; gewoon doen en voorkom dit soort scenario’s!

verplichte gegevens

Er zijn wat essentiële zaken die in het contract moeten staan, zoals je NAW gegevens en vaak een e-mail adres voor correspondentie alsook digitaal versturen van de foto’s. Indien het model in spé minderjarig is, dan moet het contract door zowel ouder/voogd als het model worden getekend.

Vanaf 16 jaar mag een minderjarige, zonder ouderlijke toestemming, voor een fotograaf poseren. Veel fotografen werken met een contract, waartoe alleen een ouder of voogd van de minderjarige tekenbevoegd is. Deze zal dus mee moeten en tevens het ID of paspoort door de fotograaf worden gecontroleerd, om vast te stellen dat het echt de ouder is.

Stel de ouder of voogd is niet mee, dan is ondertekening op vanuit huis voorafgaand aan de shoot een optie. Hierbij kan de fotograaf bovenop de handtekening het documentnummer (dit is niet het BSN) en type identificatie (kaart of paspoort)  van de ouder of voogd vragen te noteren. Een handtekening alleen is namelijk makkelijk te vervalsen, en als de ouder of voogd niet mee is op de fotoshoot valt er anders geen identificatie te controleren.

update 28/08/2017: informatie m.b.t. notering documentnummer hergeformuleerd t.b.v. verduidelijking

Poseercategorie

Net zo belangrijk is dat de overeenkomst de categorie dekt waarin wordt geposeerd, het soort vergoeding voor beide partijen en details over publicatie van de foto’s. Onder normale portretfotografie valt zowel fashion als badmode. In de opvolgende categorie komt lingerie.

Hoewel er meer bedekkende lingerie bestaat dan sommige badmode, wordt badmode niet als iets erotisch ervaren, en kan dit bij lingerie wel zo zijn. Om deze reden is hiervoor een aparte poseercategorie. De opvolgende trappen zijn bedekt topless of bedekt naakt, topless, en naakt.

In het contract dient gespecificeerd te staan hoe elke term afgebakend is, hoe vanzelfsprekend ook. Als een fotograaf in zijn contract ‘glamour’ of ‘pin-up’ zet, zonder te specificeren wat dat betekent, gaan bij mij al alarmbelletjes rinkelen. Ik bespeur namelijk dat er vaak misbruik van deze termen gebruik wordt door de kwaadwillenden. Het zijn beiden fotografie genres die namelijk van geheel gekleed tot geheel naakt kunnen gaan.

Als niet specifiek staat vermeld wat er met die termen wordt bedoeld, kan een foute fotograaf bijvoorbeeld een glamour of pin-up voorbeeldfoto’s geven met daarop aangeklede vrouwen, maar vervolgens op de shoot eisen dat er kleding uit moet omdat daar voor is getekend. Een fotograaf of bureau welke jou als beginner meteen om lingerie of naakt vraagt, of om schaars geklede foto’s ‘om je beter te kunnen beoordelen’, zou ik lekker links laten liggen en meteen rapporteren.

Naaktfotografie en lingerie, minimale leeftijd

Ik ga er niet van uit dat je bij je eerste shoots al uit de kleren wil. De meeste modellen starten namelijk als ze nog minderjarig zijn. Toch is het goed om te weten wat hierin de wetgeving is, voor later en voor de meelezende fotografen. Zo is naaktfotografie bijna alleen maar toegestaan vanaf 18 jaar.  Je mag er dan meteen zo ver mee gaan als je wil.

Wel mag je vanaf je 16e lingerie en onder bepaalde omstandigheden naakt doen, al raad ik vooral die laatste sterk af. Er zitten aan beide poseercategorieën namelijk zeer, zeer strenge voorwaarden verbonden, waarvan sommige dusdanig niet-specifiek in de wet staan genoteerd. Hierdoor wordt veel aan de interpretatie wordt overgelaten.

Er mag in ieder geval geen sprake zijn van een transactie naar het model, en de foto’s mogen nergens worden gepubliceerd mits de ouders of wettelijke voogdij hiervoor toestemming geven. Ook mag nergens twijfel bestaan uit de vrije wil van het model: Het model moet dus geheel vrijwillig en uit zichzelf een fotograaf hebben benaderd, en mag niet zelf gevraagd zijn. Het model mag ook geen vergoeding in geld of goederen (natura) hiervoor ontvangen.

Naakt vanaf 16 jaar moet inhoudelijk gezien esthetisch verantwoord zijn en bijvoorbeeld te maken hebben met een sport -of kunstuiting. Er mag totaal niet verleidelijk worden geposeerd of gekeken, en de omgeving of afgebeelde voorwerpen mogen ook niet bijdragen aan een prikkelende sfeer (bijvoorbeeld slaapkamer, langwerpige fruit en groenten, romantisch decor).

Ook mogen geslachtsdelen niet centraal staan, en gedetailleerder dan dit staat het niet in de wet gespecificeerd. De hoek, pose en zelfs de manier van belichting kan daar al enorm veel invloed op hebben. Heel veel zaken die onderworpen zijn aan interpretatie en subjectiviteit dus.

Als minderjarige ben je nog niet tekenbevoegd. Voor publicatie van elk soort foto’s, is wettelijk gezien toestemming van je ouders nodig. Alleen voor het poseren en zelf ontvangen van foto’s heb je geen toestemming van je ouders nodig, zelfs voor naakt poseren, hoe onverwantwoord dat ook klinkt. Je bent voor de wet namelijk vanaf je 16e seksueel vrij om te bepalen wat je doet, zonder ouderlijke toestemming nodig te hebben. Naaktfoto’s van jezelf laten maken uit vrije wil, en zonder daar een vergoeding voor te ontvangen, valt daar onder.

Wel kan het zo zijn dat een fotograaf een contract heeft met aanvullende of specifiekere voorwaarden, waardoor een ouder alsnog zal moeten tekenen en jou toestemming verlenen voor je fotoshoot. Dit kan bijvoorbeeld over de levering van de foto’s gaan, het aantal, hoe groot en op welke termijn.

Minderjarigen van beneden de 16 hebben echter altijd toestemming en verplichte aanwezigheid van een ouder nodig. Zij mogen absoluut niet naakt en mogen desondanks ook niet enigszins verleidelijk of seksueel prikkelend worden geportretteerd. Dit geldt zowel poseren voor een fotoshoot als publicatie.

edit 24/08/2017: gedeelte over wetgeving naaktfotografie minderjarigen geupdatete

Vergoedingswijze

Spreek goed af wat de vergoeding is voor beide partijen. Als beginnend model ben je opdrachtgever. Je hebt namelijk nog geen portfolio en geen ervaring, en je hebt goede foto’s nodig. Je geeft een fotograaf opdracht hiertoe en betaalt naar behoren. De fotograaf zet zijn jarenlange ervaring, technische vaardigheden en apparatuur voor je in. Hij begeleid je op de fotoshoot, helpt je met poses, en zit vervolgens nog een paar uur in de nabewerking.

Als je een beginnend model bent dat al enkele aantoonbare fotoshoots gedaan heeft, dan kun je wel eens opperen om op TFP basis te schieten. Dit betekent Time For Print, waarbij ‘print’ staat voor afdruk resolutie of origineel formaat foto’s. Model poseert voor de fotograaf, fotograaf levert foto’s bewerkt en op print formaat (150-350 dpi) af, jij kunt zelf met de foto’s naar een drukker.

Niemand betaalt elkaar iets, maar iedereen is ervaring rijker. TFP is alleen eerlijk wanneer beide partijen ongeveer van elkaars niveau zijn en/of een aanvulling van elkaars portfolio, en beiden evenveel inspanning leveren.

oproepjes op social media

Als beginnend model en mooie meid zul je misschien merken dat als je een oproep plaatst op social media voor een TFP fotoshoot, dat hordes fotografen als bijen op honing op je oproepje reageren. Laat je echter niet van de wijs brengen: het zit vol van  zowel goede en slechte (semi-)profs, amateurs en hobbyisten.

Je gaat ook reacties krijgen van fotografen van compleet andere genres (schiet normaal natuurfoto’s of auto’s), camerabezitters die nooit fotograferen, en vooral veel mensen die je aandacht willen, vriendjes worden maar niet met je gaan shooten. Sommige dames stijgt het naar hun hoofd omdat ze zich door de overvloed aan reacties populair, getalenteerd en een soort Doutzen wanen.

Maar laat je niet meeslepen, misschien is in werkelijkheid slechts 1 op de 10 echt geschikt. Er zitten ongetwijfeld figuren tussen die niet op andere wijze aan een model kunnen komen, en zich focussen op onwetende beginners. Zo nu en dan zit er een professional tussen die een bepaald gezicht of bepaalde uitstraling zoekt. Een professional weet echter hoeveel extra moeite en tijd het kan kosten om een shoot met een beginnend model te houden, vergeleken met iemand die meer ervaren is.

Gebruik daarom al mijn vorige tips om het kaf van het koren te scheiden en ook om de eventuele rotte appels te filteren.

Tijdens de fotoshoot

Ik kan hier heel kort en bondig over zijn. Als je zover bent gekomen dat je alle bovenstaande tekst hebt gelezen, en mijn adviezen volgt zou je eigenlijk goed moeten zitten. Daarom heb ik hier een aantal hilarische voorbeeldsmoezen bedacht die de typische foute nepfotograaf (foutograaf) of een fake modellebureau met bijbedoelingen zou gebruiken.

beginnend model bij foute fotograaf
  • Foutograaf beweert dure kleding of designer lingerie te hebben voor het model voor de shoot. Maar alleen hijzelf mag die aan -en uittrekken bij het model om beschadiging te voorkomen.
  • Foutograaf beweert een speciale crème/olie te hebben waarvan het model haar huid mooi gaat glimmen. Dit moet per se worden opgedaan, maar de crème/olie is zeer duur dus hij mag het absoluut alleen zelf doseren en aanbrengen zodat ze niet teveel gebruikt. Ook de borsten moeten worden ingesmeerd.
  • Foutograaf beweert dat de foto’s van het hoofd van het model niet mooi genoeg zijn omdat haar bovenstukje stoort. Model moet topless maar hij zal wel alleen haar hoofd dan op de foto zetten en stukje schouders.
  • Foutograaf moet ‘even het haar van model anders leggen’ (op zich nog niet zo vreemd…) maar laat zijn hand ondertussen ook over borsten van model gaan. Meerdere keren.
Bonus: malafide Modellenbureau of scout
  • Modellenbureau of scout beweert dat ‘dit heel normaal is in ieder modellencontract’. En ‘iedereen voor jou heeft dit gewoon getekend, je bent de eerste die moeilijk doet’. Staat vervolgens in het contract dat het model toestaat dat haar foto’s commercieel voor alles mogen worden gebruikt, zonder hier een aandeel in te krijgen.
  • Modellenbureau of scout beweert aan jou als minderjarige per se foto’s in lingerie nodig te hebben en dat je die moet opsturen. Want alleen dan kunnen ze goed zien wat voor postuur je hebt.
  • Modellenbureau of scout beweert dat je als model ook in lingerie/topless/naakt moet poseren, anders kun je geen model worden.
  • Modellenbureau of scout beweert jou €500 tot €3000 te bieden om in lingerie of naakt te shooten. Voor €125 tot €150 per uur zijn echter zat naaktmodellen te boeken met internationale bekendheid, die ook op covers van magazines staan, tonnen tot miljoenen volgers op social media hebben, en over jarenlange ervaring beschikken.
  • Modellenbureau of scout neemt werkelijk niets voor eigen rekening, maar laat model alle kosten betalen buiten proportie. Model moet uiteindelijk alles zelf financieren en sponsoring ophalen door X promo artikelen te verkopen, maar ziet daar niets voor terug. Wil model onder het contract uit, dan wacht haar een fikse boete van honderden of duizenden euro’s. Model besluit te blijven, maar modellenbureau of scout is met de noorderzon verdwenen met het geld van iedereen. Diverse crediteuren (locatiebeheerders, couturiers) wachten nog op hun geld.
  • Modellenbureau of scout laat modellen op locatie komen en houdt juist wel een vergoeding voor, maar heeft telkens excuus om model later uit te betalen. Uiteindelijk wordt er nooit, zelden of slechts gedeeltelijk betaald.
  • Modellenbureau of scout belooft jou internationale bekendheid en bergen goud. Het blijkt wel waar te zijn, maar je wordt dan ingezet als escortdame (luxe prostituee). Dit wordt zeer omslachtig en onduidelijk, of helemaal niet, op voorhand gecommuniceerd.
HELAAS IS HET WAAR…

Gelezen? Stuk voor stuk heb ik ze helaas toch uit echte scenario’s gehaald, welke zijn bevestigd door diverse bronnen. Hoe ongeloofwaardig ze ook klinken, menig jongedame is hier voor gevallen. Ook diverse moeders trappen hier in omdat ze ook geen concept hebben van wat gebruikelijk is. Alles ziet er wel officieel uit, dus zal het wel goed wezen. Deze dames waren alleen op de shoot met een neppe fotograaf, en er faliekant in getrapt.

Doe iedereen en jezelf een lol en trap hier niet in. Blijf bij je afspraken tijdens een shoot. Heb je tot en met lingerie afgesproken in het contract, ga dan niet in op bedekt topless op de fotoshoot zelf. Heb je bedekt topless afgesproken, ga dan niet op de shoot zelf alsnog naakt op verzoek. Een professioneel naaktmodel zal zelf online beelden in haar portfolio hebben staan, dus alsnog geen reden om nieuwe kiekjes te vragen. Maar je bent beginnend model, dus is het erg onwaarschijnlijk dat je al een naaktportfolio achter de hand hebt.

Als het goed aanvoelde en je wou zelf zo’n shoot, sla toch beleefd af zodat je niet overhaast hoeft te beslissen en er rustig over na kunt denken. Als het goed aanvoelde, kun je altijd later alsnog afspreken om een stap verder te gaan. Lees ook voorafgaand aan de shoot of voor deelname aan een casting goed je contract na. Wat je niet weet dat vraag je. Krijg je omslachtige antwoorden of geïrriteerde reacties, dan zou ik maar gauw wegwezen.

Na de fotoshoot

We gaan van het scenario uit waarin alles koek en ei was. Ik krijg honger van al die gezegdes die met eten te maken hebben. Of het nu gaat om de fotoshoot met de foutograaf, of  van het modellenbureau of je casting agent die afspraken niet nakomt. Maar pas na afloop doen zich dingen voor waarbij je vraagtekens zet.

Eigenlijk de unaniem meest voorkomende, is dat het model geen foto’s krijgt. Dit zie ik met name in de TFP business. Vooral als het om erotisch geladen materiaal gaat, is dat geen fijne zet. Hier tips over hoe je daar mee om gaat.

Alsnog je foto’s ontvangen of een vergoeding

Je blijft maar geen foto’s krijgen. Vragen levert geen duidelijke reden of geen reactie van de fotograaf op. Als je dan goed in het contract hebt afgesproken hoeveel er wordt opgeleverd en binnen wat voor termijn, dan heb je altijd iets om op terug te vallen. Je kunt in het geval van TFP proberen een herinnerings, aanmanings en sommatie procedure starten. De schadevergoeding zul je zelf ongeveer moeten bepalen, maar blijf binnen het redelijke.

Bewaar in ieder geval screenshots van alle correspondentie die het hele verhaal laten zien. Persoonlijk raad ik aan als richtlijn te gebruiken de uren die jij bent kwijt geweest aan de shoot, eventuele reistijd, de voorbereiding en de correspondentie. En eventuele visagie onkostne. Reken voor die uren een redelijk tarief en stuur een rekening op. Je hebt nu  best een kans dat de fotograaf alsnog met de foto’s over de brug komt.

Mocht dit niet zo zijn, schakel een jurist en/of incassobureau in. Let wel: dit zijn ook werkende mensen die er van moeten leven, en zij moeten wel het idee hebben dat hun onkosten te verhalen zijn. Voor bedragen van nog geen honderd of tweehonderd euro kost het jou waarschijnlijk meer geld dan dat het oplevert. Mocht het om kleinere bedragen gaan, dan heb je meestal pech. De troost is dan dat je niet meer kwijt was en een harde les geleerd hebt.

welke fotos je krijgt

Bij de fotograaf berust het auteursrecht. Heel veel modellen denken omdat ze zelf op de foto staan, dat ze ook de volledige zeggenschap hebben over welke foto’s worden gepubliceerd. Dat is helaas niet zo. Als je betaald bent of op TFP hebt samengewerkt met een contract, bepaalt de fotograaf welke foto’s hij mooi vind en publiceert of welke jij toegestuurd krijgt. Jij bent inmiddels overeen gekomen voor de fotograaf te poseren. Je kunt je dan niet beroepen op je portretrecht, tenzij de fotograaf de foto’s op andere wijze gebruikt of publiceert dan overeengekomen. Bijvoorbeeld er is niet overeengekomen dat de foto’s commercieel zullen worden gebruikt, maar vervolgens verkoopt de fotograaf de foto’s door aan een reclamebureau.

De auteursrechtregel is echter ook een beetje bescherming voor de fotograaf. Een model kan zeggen alle foto’s lelijk te vinden en dat er geen een mag worden gepubliceerd, wat natuurlijk subjectief is, terwijl de fotograaf er wel zijn tijd in heeft gestoken. Als je zelf betaalde shoots doet of op TFP samenwerkt, is dat een risico. Maar niet als je goed iedereen nacheckt en zijn of haar portfolio en/of referenties bekijkt.

Het werkt ook andersom. Ook de fotograaf kan een ‘model’ voor de lens krijgen dat 5 van haar beste foto’s heeft opgestuurd, maar die op de shoot zelf helemaal niet goed is in poseren, een stalen gezicht heeft, en in werkelijk in alles door een ander begeleid moet worden. Model zijn is meer dan een mooi hoofd en lichaam hebben. Het vereist werkelijk ervaring en discipline, en enige vakkennis van verschillende genres, thema’s, werkwijzen en terminologie komt ook niet uit de lucht vallen.

Alleen bij naakt -en erotische shoots kan het wat anders liggen, omdat het model dan in uitzonderlijke gevallen kan vinden dat de foto’s een inbreuk maken op haar persoonlijke levenssfeer, of een schadelijke impact hebben op haar carrière en/of imago. Denk bijvoorbeeld aan een model dat op haar 18e oncharmant heeft geposeerd voor een erotische shoot. Op haar 25e is ze succesful fulltime fashionmodel en doet ze al jaren geen naakt meer, maar zouden die foto’s schadelijk zijn voor haar kansen. Of misschien is ze moeder geworden en kind wordt op school gepest met de foto’s. Je bent in zo’n situatie allang geen beginnend model meer, en ik ga er van uit dat je tezijnertijd zelf weet welke stappen je dan kunt ondernemen.

als je naam wordt zwart gemaakt

Als je naam onterecht wordt zwart gemaakt, wat zowel fotografen als modellen meemaken, bewaar dan alle bewijzen en screenshots. Stichting meldpunt modelfotografie houdt zich vooral bezig met het bijhouden van alle meldingen. Zo worden dossiers op gebouwd en komen mensen die herhaaldelijk de fout in gaan ook meer in the picture. Er kan dan veel makkelijker aangifte tegen ze worden gedaan, anders is het slechts de één tegen de ander met weinig concrete bewijzen behalve een mening.

TLDR; Samengevat

Als je helemaal aan het einde van dit stuk bent gekomen, petje af hoor! Ik hoop dat het heeft geholpen. Met al deze kennis op voorhand, ben je geen typisch beginnend model meer.

TLDR: gebruik je gezonde verstand en onderzoek op voorhand met wie je werkt. Wees extra op je hoede bij voorstellen die te fantastisch lijken, en betrek desnoods mensen die je vertrouwt.

Maak concrete afspraken en leg die altijd vast in een contract, ook wanneer je werkt op TFP. Spreek concreet af wat ieders vergoeding is, hoeveel wordt opgeleverd en binnen wat voor termijn.

Blijf op een fotoshoot bij wat is afgesproken en ga niet tijdens de shoot zelf in op een andere poseercategorie dan wat is afgesproken. Geen enkele fotograaf of modellenbureau/scout/agent MOET lingerie of naakt foto’s hebben om jou te kunnen beoordelen. Vermijd verder gewoon (bedekt) naaktfoto’s op je 16e of 17e, ondanks dat het onder strenge voorwaarden mag van de wet. Dat het mag, wil nog niet zeggen dat je het moet doen.

Ik hoop dat je er iets van hebt kunnen opsteken!